Tekst
Lettertype

Beweegprogramma bij verhoogd cardiovasculair risico

Gewijzigd op 15 september 2026
Inhoudsopgave Toon

Cardiovasculair risico beweegprogramma

Heeft u een verhoogd risico op hart- en vaatziekten? Voldoende bewegen en een gezonde leefstijl kunnen helpen om verschillende risicofactoren te beïnvloeden. Denk bijvoorbeeld aan een hoge bloeddruk, een verhoogd cholesterol, diabetes type 2, overgewicht en weinig lichaamsbeweging.

Zelf meer gaan bewegen is alleen niet voor iedereen eenvoudig. Misschien heeft u lange tijd weinig bewogen, weet u niet welke inspanning verantwoord is of vindt u het lastig om een trainingsschema vol te houden. Met een beweegprogramma bij verhoogd cardiovasculair risico werkt u onder begeleiding van een fysiotherapeut stapsgewijs aan uw conditie, spierkracht en een actievere leefstijl.

Het programma wordt afgestemd op uw huidige belastbaarheid, gezondheid en persoonlijke doelen. Het uiteindelijke doel is niet alleen om tijdens de begeleiding meer te bewegen, maar vooral om beweging op een veilige en haalbare manier onderdeel te maken van uw dagelijks leven.

Wat is een verhoogd cardiovasculair risico?

Een verhoogd cardiovasculair risico betekent dat u een grotere kans heeft om in de toekomst een hart- of vaatziekte te ontwikkelen. Het gaat dus niet om één specifieke aandoening. Het risico wordt bepaald door een combinatie van verschillende factoren.

Hart- en vaatziekten zijn bijvoorbeeld een hartinfarct, beroerte, vernauwing van bloedvaten of andere aandoeningen waarbij het hart en de bloedvaten betrokken zijn.

Een arts of praktijkondersteuner kan een cardiovasculair risicoprofiel opstellen. Daarbij wordt onder andere gekeken naar uw leeftijd, bloeddruk, cholesterol, leefstijl en eventuele andere aandoeningen. Op basis daarvan kan worden bepaald hoe groot uw risico is en welke maatregelen nodig zijn.

Risicofactoren voor hart- en vaatziekten

Verschillende factoren kunnen uw kans op hart- en vaatziekten vergroten. Sommige factoren kunt u zelf beïnvloeden, terwijl u op andere factoren geen invloed heeft.

Belangrijke risicofactoren zijn onder andere:

  • hoge bloeddruk;
  • verhoogd cholesterol;
  • roken;
  • weinig lichaamsbeweging;
  • langdurig veel zitten;
  • overgewicht of obesitas;
  • diabetes, waaronder diabetes type 2;
  • chronische nierschade;
  • ongezonde voeding;
  • leeftijd;
  • erfelijke aanleg voor hart- en vaatziekten.

Vaak is niet één afzonderlijke factor bepalend. Juist de combinatie van verschillende risicofactoren bepaalt het totale cardiovasculaire risico. Iemand die bijvoorbeeld rookt, een hoge bloeddruk heeft én weinig beweegt, kan daardoor een groter risico hebben dan iemand bij wie slechts één risicofactor aanwezig is.

Waarom is bewegen belangrijk bij een verhoogd cardiovasculair risico?

Regelmatig bewegen is een belangrijk onderdeel van een gezonde leefstijl. Lichamelijke activiteit heeft een gunstige invloed op verschillende factoren die samenhangen met hart- en vaatziekten.

Bewegen kan onder andere bijdragen aan:

  • verbetering van uw conditie;
  • verlaging van de bloeddruk;
  • behoud of verbetering van spierkracht;
  • een gezonder lichaamsgewicht;
  • vermindering van langdurig stilzitten;
  • verbetering van de bloedsuikerregulatie;
  • beter functioneren tijdens dagelijkse activiteiten.

Ook wanneer u op dit moment weinig beweegt, kan het zinvol zijn om actiever te worden. U hoeft niet direct intensief te sporten. Juist een geleidelijke overgang van weinig naar regelmatig bewegen kan al een belangrijke eerste stap zijn.

Hoeveel beweging is gezond?

Voor volwassenen wordt geadviseerd om verspreid over de week minimaal 150 minuten matig intensief te bewegen. Voorbeelden hiervan zijn stevig wandelen en fietsen.

Daarnaast wordt geadviseerd om minimaal twee keer per week activiteiten te doen die de spieren en botten versterken.

Meer bewegen is over het algemeen beter, maar het belangrijkste is dat de hoeveelheid en intensiteit passen bij uw gezondheid en huidige conditie. Zeker wanneer u lange tijd weinig heeft bewogen of wanneer er meerdere cardiovasculaire risicofactoren aanwezig zijn, kan begeleiding helpen om verantwoord op te bouwen.

Ook minder zitten is belangrijk. Heeft u bijvoorbeeld zittend werk? Probeer dan regelmatig op te staan, een stukje te lopen en beweging te verspreiden over de dag.

Voor wie is het cardiovasculair beweegprogramma geschikt?

Een beweegprogramma kan geschikt zijn wanneer u een verhoogd risico op hart- en vaatziekten heeft en ondersteuning nodig heeft bij het verantwoord opbouwen van lichamelijke activiteit.

Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer u:

  • een hoge bloeddruk heeft;
  • een verhoogd cholesterol heeft;
  • diabetes type 2 heeft;
  • overgewicht heeft;
  • weinig beweegt;
  • moeite heeft om zelfstandig een actieve leefstijl op te bouwen;
  • na een langere periode van inactiviteit weer wilt gaan bewegen;
  • meerdere risicofactoren voor hart- en vaatziekten heeft;
  • onzeker bent over hoeveel inspanning voor u verantwoord is.

Niet iedereen met een cardiovasculaire risicofactor heeft automatisch fysiotherapie nodig. Wanneer u zelfstandig voldoende en verantwoord kunt bewegen, kan dat uiteraard ook. Begeleiding kan vooral meerwaarde hebben wanneer er drempels zijn om te bewegen of wanneer zorgvuldig moet worden opgebouwd.

Hoe wordt het risico op hart- en vaatziekten bepaald?

Het cardiovasculaire risico wordt doorgaans beoordeeld door uw huisarts of praktijkondersteuner. Hiervoor wordt een cardiovasculair risicoprofiel opgesteld.

Daarbij kunnen verschillende gegevens worden meegenomen, zoals:

  • leeftijd;
  • bloeddruk;
  • cholesterolwaarden;
  • roken;
  • bestaande hart- en vaatziekten;
  • diabetes;
  • nierfunctie;
  • familiegeschiedenis;
  • andere relevante gezondheidsfactoren.

Binnen het cardiovasculair risicomanagement kan bij bepaalde patiënten gebruik worden gemaakt van een risicoschatting, zoals SCORE2 of SCORE2-OP. Hiermee kan een arts een inschatting maken van de kans op een cardiovasculaire gebeurtenis.

De fysiotherapeut stelt deze medische diagnose niet, maar kan op basis van uw gezondheid, belastbaarheid en eventuele informatie van uw arts bepalen hoe lichamelijke training verantwoord kan worden opgebouwd.

Wat kunt u zelf doen om uw cardiovasculaire risico te verlagen?

Meer bewegen is belangrijk, maar cardiovasculair risicomanagement bestaat meestal uit meerdere onderdelen.

Blijf regelmatig bewegen

Probeer beweging over de week te verspreiden en voorkom dat u meerdere dagen vrijwel volledig inactief bent. Wanneer u weinig beweegt, bouw dan rustig op.

Probeer minder lang achter elkaar te zitten

Een actieve training betekent niet dat langdurig zitten automatisch geen probleem meer is. Wissel zitten daarom regelmatig af met staan of lopen.

Stop met roken

Roken is een belangrijke beïnvloedbare risicofactor voor hart- en vaatziekten. Wilt u stoppen met roken, dan kan uw huisarts u adviseren over passende begeleiding.

Let op voeding en lichaamsgewicht

Een gezond voedingspatroon en een gezond gewicht kunnen bijdragen aan het verminderen van verschillende cardiovasculaire risicofactoren. Wanneer u hierbij ondersteuning nodig heeft, kan begeleiding door bijvoorbeeld een diëtist zinvol zijn.

Volg medische adviezen op

Heeft u medicijnen gekregen voor bijvoorbeeld hoge bloeddruk, cholesterol of diabetes? Gebruik deze volgens het voorschrift van uw arts. Een beweegprogramma vervangt medische behandeling of medicatie niet, maar kan daar onderdeel van of een aanvulling op zijn.

Veelgestelde vragen over cardiovasculair risico en bewegen

Wat betekent cardiovasculair risico?

Kan bewegen het risico op hart- en vaatziekten verlagen?

Hoeveel moet ik bewegen?

Welke sporten zijn goed bij een verhoogd cardiovasculair risico?

Mag ik sporten met een hoge bloeddruk?

Wilt u verantwoord meer bewegen?

Heeft u een verhoogd risico op hart- en vaatziekten en wilt u op een veilige manier werken aan uw conditie en gezondheid? Onze fysiotherapeuten helpen u met een persoonlijk beweegprogramma dat past bij uw belastbaarheid, doelen en dagelijks leven.

Plan een afspraak bij B&B Healthcare

Afspraak maken

Over de auteur

Wouter van Beek

Oprichter / fysiotherapeut

Wouter van Beek is afgestudeerd sportfysiotherapeut en oprichter van fysiotherapiepraktijk B&B Healthcare. Bekijk profiel