Tekst

Lettertype

Inhoudsopgave Toon

Hoffitis: pijn door het vetlichaam van Hoffa

Heeft u pijn aan de voorkant van uw knie, net onder of naast de knieschijf, vooral wanneer u uw knie volledig strekt of lang staat? Dan kan het vetlichaam van Hoffa betrokken zijn.

Klachten van deze structuur worden vaak hoffitis, Hoffa-syndroom of infrapatellair vetlichaamsyndroom genoemd.

Het vetlichaam kan geïrriteerd of gevoelig raken door bijvoorbeeld een trauma, herhaalde inklemming, een knieoperatie of langdurige mechanische belasting. De behandeling bestaat meestal uit het tijdelijk aanpassen van provocerende belasting en het geleidelijk herstellen van beweging, kracht en functie.

Wat is het vetlichaam van Hoffa?

Het vetlichaam van Hoffa heet officieel het infrapatellaire vetlichaam.

Het bevindt zich:

onder de knieschijf;
achter de patellapees;
aan de voorzijde van het kniegewricht.

Het ligt binnen het gewrichtskapsel, maar buiten het synoviale gewrichtscompartiment.

Het vetlichaam bevat veel bloedvaten en zenuwuiteinden. Daardoor kan het een relevante bron van pijn aan de voorzijde van de knie zijn.

Tijdens buigen en strekken verandert de vorm van het vetlichaam voortdurend zodat het zich aanpast aan de beschikbare ruimte in de knie.

Wat is hoffitis?

De term hoffitis wordt vaak gebruikt wanneer het infrapatellaire vetlichaam pijnlijk en geïrriteerd is.

De term suggereert een ontsteking, maar de werkelijkheid is complexer.

Er kan bijvoorbeeld sprake zijn van:

irritatie;
oedeem;
mechanische inklemming;
littekenweefsel;
fibrose;
veranderingen na een operatie of trauma.

Daarom wordt ook gesproken over:

Hoffa-syndroom;
fat pad impingement;
infrapatellar fat pad syndrome.

Niet iedere afwijking van het vetlichaam veroorzaakt klachten.

Waar zit de pijn bij Hoffa-klachten?

De pijn zit meestal aan de voorkant van de knie.

Vaak wordt deze gevoeld:

net onder de knieschijf;
aan weerszijden van de patellapees;
diep achter de patellapees.

De pijn kan scherp, zeurend of branderig aanvoelen.

Vooral volledige knie-extensie kan gevoelig zijn.

Symptomen van hoffitis

Mogelijke klachten zijn:

pijn onder de knieschijf;
pijn naast de patellapees;
pijn bij volledig strekken van de knie;
pijn wanneer de knie wordt overstrekt;
gevoeligheid bij drukken naast de patellapees;
zwelling aan de voorzijde van de knie;
pijn tijdens lang staan;
pijn tijdens hardlopen;
pijn na een knieoperatie of trauma.

De klachten verschillen per persoon.

Een duidelijke zichtbare zwelling hoeft niet altijd aanwezig te zijn.

Waarom doet overstrekken pijn?

Tijdens het volledig strekken van de knie beweegt het infrapatellaire vetlichaam naar voren en verandert het van vorm.

Wanneer het weefsel geïrriteerd, gezwollen of verdikt is, kan volledige extensie meer compressie geven.

Daarom kan pijn ontstaan bij:

lang staan met volledig gestrekte knieën;
overstrekken van de knie;
bepaalde hardloopbewegingen;
herhaald volledig strekken.

Dat betekent niet dat knie-extensie schadelijk is.

Het doel van de behandeling is uiteindelijk juist om normale beweging weer goed te kunnen verdragen.

Waardoor ontstaan Hoffa-klachten?

Er bestaat niet één vaste oorzaak.

Mogelijke aanleidingen zijn:

een harde klap tegen de voorkant van de knie;
een val op de knie;
herhaalde mechanische irritatie;
herhaald overstrekken;
verandering van sportbelasting;
littekenvorming na een operatie;
eerdere knieblessure.

Soms ontstaan de klachten zonder één duidelijk traumamoment.

Hoffitis na een knieoperatie

Het infrapatellaire vetlichaam kan ook betrokken raken na een operatie.

Bijvoorbeeld na:

kruisbandchirurgie;
arthroscopie;
andere knieoperaties.

Na een operatie kunnen onder andere:

zwelling;
littekenweefsel;
verminderde beweeglijkheid van het vetlichaam

ontstaan.

Dat betekent niet automatisch dat het vetlichaam de enige oorzaak van aanhoudende kniepijn is.

De gehele knie moet worden beoordeeld.

Hoffitis of patellapeesklachten?

Pijn net onder de knieschijf kan ook afkomstig zijn van de patellapees.

Bij patellatendinopathie, of jumper’s knee, is de pijn meestal zeer lokaal aan de onderzijde van de knieschijf en sterk gekoppeld aan:

springen;
sprinten;
zware squats;
explosieve kniebelasting.

Bij Hoffa-gerelateerde klachten kan juist volledige knie-extensie en directe druk naast de patellapees meer klachten geven.

Beide aandoeningen kunnen soms lastig van elkaar te onderscheiden zijn.

Hoffitis of patellofemorale pijn?

Ook patellofemorale pijn kan klachten aan de voorkant van de knie geven.

Daarbij is de pijn vaak meer verspreid rond of achter de knieschijf en kan deze optreden tijdens:

traplopen;
hurken;
lang zitten;
hardlopen.

Omdat verschillende oorzaken van voorste kniepijn sterk op elkaar kunnen lijken, is een goede klinische beoordeling belangrijk.

Andere oorzaken van pijn aan de voorkant van de knie

Naast het vetlichaam kunnen bijvoorbeeld betrokken zijn:

patellapees;
patellofemoraal gewricht;
meniscus;
plica;
slijmbeurs;
kraakbeen;
omliggende zachte weefsels.

Ook afwijkingen die op MRI in het vetlichaam zichtbaar zijn hoeven niet automatisch klachten te veroorzaken.

De scan moet daarom altijd bij het klinische beeld passen.

Hoe wordt hoffitis vastgesteld?

De diagnose wordt vooral gebaseerd op:

locatie van de pijn;
ontstaan van de klachten;
bewegingen die pijn veroorzaken;
lichamelijk onderzoek.

De fysiotherapeut of arts kijkt bijvoorbeeld naar:

kniebuiging en -strekking;
pijn bij volledige extensie;
drukgevoeligheid naast de patellapees;
zwelling;
kracht;
lopen;
functionele bewegingen.

Er bestaat geen afzonderlijke test waarmee hoffitis met volledige zekerheid kan worden vastgesteld.

Is een MRI nodig?

Meestal niet direct.

Bij een herkenbaar klachtenpatroon kan vaak eerst conservatief worden behandeld.

MRI kan relevant worden wanneer:

de diagnose onzeker blijft;
klachten langdurig aanwezig blijven;
andere kniepathologie wordt vermoed;
eerdere kniechirurgie een rol speelt;
een operatie wordt overwogen.

MRI kan onder andere:

oedeem;
fibrose;
littekenweefsel;
massa’s;
andere knieafwijkingen

zichtbaar maken.

Een afwijkende MRI betekent echter niet automatisch dat het vetlichaam daadwerkelijk de pijn veroorzaakt.

Fysiotherapie bij hoffitis

Fysiotherapie is meestal de eerste behandeloptie wanneer klachten van het infrapatellaire vetlichaam blijven bestaan.

De behandeling kan bestaan uit:

uitleg over de klacht;
aanpassen van provocerende belasting;
herstellen van beweging;
progressieve krachttraining;
verbeteren van bewegingscontrole;
geleidelijke terugkeer naar sport.

De fysiotherapeut beoordeelt daarnaast of de klachten daadwerkelijk bij het vetlichaam passen of dat mogelijk een andere oorzaak van voorste kniepijn aanwezig is.

Veelgestelde vragen over hoffitis

Wat is hoffitis?

Waar zit de pijn?

Komt hoffitis door overstrekken?

Is een MRI nodig?

Helpt fysiotherapie?

Moet het vetlichaam geopereerd worden?

Pijn onder de knieschijf?

Heeft u pijn onder of naast de knieschijf tijdens strekken, staan, hardlopen of sporten? Onze fysiotherapeuten en sportfysiotherapeuten onderzoeken of uw klachten passen bij het vetlichaam van Hoffa of dat mogelijk een andere structuur aan de voorkant van de knie betrokken is.

Vervolgens bouwen we beweging, kracht en belasting gericht weer op.

Plan een afspraak bij B&B Healthcare

Afspraak maken

Over de auteur

Sander Brok

Oprichter / sportfysiotherapeut BIG-nummer: 89912872204

Sander Brok is afgestudeerd sportfysiotherapeut en tevens eigenaar van B&B Healthcare. Zijn interesse ligt breed in de zorg. Bekijk profiel