Wat is torticollis en hoe behandel je dit?

Torticollis

Torticollis betekent letterlijk een gedraaide of scheefstaande hals. U kunt last hebben van een afwijkende stand van het hoofd, onwillekeurige bewegingen, spierspanning en nekpijn. Soms ontstaan de klachten plotseling, soms geleidelijk. Blijven de klachten aanhouden of beperken ze u in dagelijkse activiteiten? Dan is het verstandig om uw nekklachten te laten beoordelen. Fysiotherapie kan helpen om uw klachten beter in kaart te brengen en u te begeleiden bij het omgaan met bewegen, houding en belasting.

Wat is torticollis?

Torticollis is een verzamelterm voor een afwijkende stand of onwillekeurige beweging van de nek. Er zijn verschillende vormen. Soms is torticollis aangeboren, soms ontstaat het later. Bij volwassenen gaat het vaak om een verkregen vorm.

Bij sommige mensen is er vooral sprake van een scheefstand of draaistand van het hoofd. Bij anderen ontstaan er herhaalde, onwillekeurige bewegingen of trillingen. Dit kan hinderlijk zijn bij lopen, werken, autorijden of andere dagelijkse activiteiten. Ook nekpijn of vermoeidheid van de nekspieren kan voorkomen.

Welke klachten horen erbij?

Bij torticollis kunnen onder meer deze klachten voorkomen:

een gedraaide of scheefstaande nek

moeite om het hoofd recht te houden

onwillekeurige bewegingen van hoofd of nek

trillingen van het hoofd

nekpijn

vermoeidheid van nek- en schouderspieren

klachten die toenemen bij stress, vermoeidheid of bepaalde houdingen

Niet iedereen heeft dezelfde klachten. Soms staan de afwijkende stand en beweging op de voorgrond, soms juist de pijn of vermoeidheid.

Hoe ontstaat torticollis?

De oorzaak hangt af van de vorm van torticollis. Bij sommige mensen is de oorzaak duidelijker, bijvoorbeeld bij een aangeboren vorm, na medicatiegebruik of in samenhang met een neurologische aandoening. In andere gevallen is er geen directe oorzaak aan te wijzen.

Bij cervicale dystonie, ook wel torticollis spasmodica genoemd, is er sprake van een verstoorde aansturing van spieren in de nek. Daardoor kunnen spieren onwillekeurig aanspannen en het hoofd in een bepaalde richting trekken. Stress, vermoeidheid en bepaalde bewegingen kunnen de klachten soms verergeren.

Wat kunt u zelf doen?

Wat u zelf kunt doen, hangt af van de aard en ernst van uw klachten. Deze adviezen kunnen vaak helpen:

voorkom overbelasting van nek en schouders
wissel houding regelmatig af
bouw activiteiten rustig op
let op momenten waarop stress of vermoeidheid uw klachten verergeren
forceer de nek niet in een stand die pijnlijk of moeilijk is
zoek begeleiding als de klachten u duidelijk beperken

Volledige rust is meestal niet het doel. Het is vaak belangrijker om te kijken hoe u uw nek zo goed mogelijk blijft gebruiken binnen uw mogelijkheden.

Hoe helpt fysiotherapie?

Fysiotherapie kan helpen om uw klachten, bewegingsmogelijkheden en dagelijkse beperkingen zorgvuldig in kaart te brengen. De behandeling hangt af van de vorm van torticollis en van de factoren die meespelen.

Een behandeling kan bijvoorbeeld bestaan uit:

uitleg over het klachtenbeeld
advies over houding, bewegen en belasting
oefeningen voor controle, mobiliteit en spieruithoudingsvermogen
training van omliggende spieren
begeleiding bij dagelijkse activiteiten
strategieën om beter om te gaan met de afwijkende stand of beweging

Fysiotherapie is meestal gericht op het verbeteren van functioneren, het verminderen van pijn en het ondersteunen van de kwaliteit van leven.

Hoe wordt torticollis behandeld?

De behandeling hangt af van de oorzaak en van de ernst van de klachten. Bij cervicale dystonie kan medische behandeling soms onderdeel zijn van het traject. Fysiotherapie kan daarnaast helpen om beter te bewegen, de belasting te verdelen en dagelijkse activiteiten zo goed mogelijk vol te houden.

Welke behandeling passend is, verschilt per persoon. Daarom is het belangrijk om eerst goed te beoordelen welke vorm van torticollis speelt en wat u in het dagelijks leven het meeste belemmert.

Torticollis

Torticollis