Hernia (rughernia): klachten, oorzaken en behandeling met fysiotherapie

Een hernia kan flink wat impact hebben op je dagelijks leven. Pijn in je rug, uitstralende klachten naar je been of arm, tintelingen of krachtsverlies: het kan je onzeker maken en beperken in bewegen. Gelukkig is een hernia in de meeste gevallen goed te behandelen zonder operatie. Met de juiste begeleiding en fysiotherapie kun je vaak stap voor stap herstellen.

Hier leggen we duidelijk uit:

• wat een hernia precies is;
• welke symptomen vaak voorkomen;
• wat de oorzaken zijn;
• hoe fysiotherapie helpt bij herstel.

Zo weet je waar je aan toe bent én wat je kunt doen.

Wat zijn de symptomen van een hernia?

Als u geen pijn ervaart, dan duwt de uitstulping niet tegen een zenuw aan. Als u wel pijn in de onderrug ervaart is dit wel het geval. Omdat de rughernia tegen een zenuw aandrukt is er een mogelijkheid dat de pijn uitstraalt naar uw bil of benen. Een acute hernia geeft ernstige klachten. Men voelt een onmiddellijke, scherpe en uitstralende pijn naar de benen. Dit gaat vaak gepaard met spierkrampen en/of lokale rugpijn.

Verdere symptomen die vaak voor komen zijn:

• Continu felle pijn in uw been, vooral tijdens het zitten;
• Pijn neemt toe bij hoesten, niezen of persen;
• Pijn wordt erger als u op de rug gaat liggen en één been gestrekt omhoog beweegt;
• Een dof gevoel in uw been;
• Soms zijn de peesreflexen verminderd in functie;
• U kan met gestrekt knieën minder goed de grond aantikken met de vingers door de pijn;

De pijn kan scherp, stekend of brandend aanvoelen. Soms wisselen goede en slechte dagen elkaar af, wat onzeker kan maken. Gelukkig betekent dit niet dat herstel onmogelijk is.

Hoe ontstaat een hernia?

Een rughernia komt vaak voor bij mensen tussen de 20 en 50 jaar. Echter kan een hernia in de rug kan verschillende oorzaken hebben. De meeste hernia’s (meer dan 50%) zijn het gevolg van een aangeboren zwakte van het discusweefsel (tussenwervelschijf). Het kan dus zijn dat de ene familie veel herniaklachten ervaart en andere families geen herniaklachten ervaren. Andere oorzaken van hernia zijn o.a.:

• Overbelasting;
• Uitoefenen van zware beroepen;
• Verkeerde houding;
• Slijtage door ouderdom. Naarmate men ouder wordt, slijten de tussenwervels. Dit verschilt echter wel per individu.
• Een plotselinge draaibeweging van de romp;
• Verminderde romp- en rugspierkracht.

Ook stress en spanning kunnen een rol spelen, doordat spieren zich langdurig aanspannen en de belastbaarheid afneemt.

Pijnbestrijding bij een hernia: de rol van medicatie

Bij een hernia kan de pijn soms zo heftig zijn dat bewegen lastig wordt. In die fase kan medicatie helpen om de pijn te dempen, zodat je beter kunt functioneren in het dagelijks leven. Het is belangrijk om te weten dat pijnstilling de hernia zelf niet verhelpt, maar vooral bedoeld is als tijdelijke ondersteuning.

Als fysiotherapeut schrijven wij géén medicatie voor. Wel zien we in de praktijk dat pijnstilling, in overleg met de huisarts, soms helpt om het herstelproces op gang te houden. Wanneer pijn iets beter onder controle is, wordt het makkelijker om te bewegen, oefeningen te doen en actief te blijven. En dát is juist belangrijk bij herniaklachten.

► Een hernia verdwijnt meestal niet van de ene op de andere dag. Wel kan het lichaam zich in de loop van de tijd aanpassen en kan de druk op de zenuw afnemen. Actief bewegen, goede begeleiding en fysiotherapie spelen daarin een grotere rol dan pijnstilling alleen.