Tekst

Lettertype

Inhoudsopgave Toon

Klimvinger

Heeft u tijdens het klimmen plotseling pijn in een vinger gekregen, mogelijk met een hoorbare knap? Dan kan er sprake zijn van een klimvinger. Hiermee wordt meestal een blessure van één of meerdere pulley’s in de vinger bedoeld.

Pulley’s zijn stevige bandjes die de buigpezen dicht tegen de vingerbotten houden. Tijdens klimmen kunnen hier zeer grote krachten op komen, vooral bij kleine grepen en de zogenaamde crimp grip. Een pulley kan hierdoor overbelast raken, gedeeltelijk scheuren of volledig ruptureren.

De ernst van het letsel bepaalt hoeveel bescherming en revalidatie nodig zijn.

Wat is een klimvinger?

Aan de binnenkant van uw vingers lopen buigpezen waarmee u de vingers kunt buigen.

Deze pezen worden door verschillende ringvormige bandjes dicht tegen het bot gehouden. Deze bandjes worden pulley’s genoemd.

De belangrijkste zijn de A1 tot en met A5 pulley’s. Vooral de A2- en A4-pulley worden tijdens klimmen zwaar belast en raken relatief vaak geblesseerd.

Wanneer een pulley beschadigd raakt, kan de buigpees tijdens het aanspannen verder van het bot komen te liggen. Bij een ernstige ruptuur kan hierdoor een zichtbaar of voelbaar bowstring-effect ontstaan.

Afspraak maken

Symptomen van een klimvinger

De klachten kunnen plotseling of geleidelijk ontstaan.

Veelvoorkomende symptomen zijn:

plotselinge pijn in de vinger tijdens klimmen;
een knappend of scheurend geluid;
plaatselijke zwelling;
drukpijn aan de binnenzijde van de vinger;
pijn tijdens knijpen;
pijn bij het buigen van de vinger tegen weerstand;
verminderde grijpkracht;
moeite met bepaalde klimgrepen.

Bij ernstiger letsel kan de buigpees tijdens het aanspannen zichtbaar of voelbaar van het bot afkomen. Dit wordt bowstringing genoemd.

Een hoorbare knap betekent overigens niet automatisch dat de pulley volledig gescheurd is. Verder onderzoek kan nodig zijn om de ernst te bepalen.

Hoe ontstaat een klimvinger?

Pulleyletsels ontstaan doordat tijdens klimmen zeer grote krachten via de vingers worden overgebracht.

Vooral de crimp grip belast het pulley-systeem sterk. Hierbij wordt het middelste vingergewricht sterk gebogen terwijl het eindgewricht relatief gestrekt of overstrekt staat.

Het letsel kan bijvoorbeeld ontstaan wanneer:

uw voet plotseling van een greep glijdt;
u onverwacht uw volledige lichaamsgewicht met enkele vingers opvangt;
u explosief aan een kleine greep trekt;
u veel zware crimps traint;
uw trainingsbelasting te snel wordt verhoogd;
u onvoldoende herstelt tussen zware vingersessies.

Niet ieder pulleyletsel ontstaat tijdens één duidelijk moment. Lichtere klachten kunnen ook geleidelijk ontstaan door herhaalde hoge belasting.

Hoe ernstig is een pulleyletsel?

Pulleyletsels kunnen variëren van lichte irritatie tot volledige rupturen van meerdere pulley’s.

Globaal kan sprake zijn van:

Lichte overbelasting

De pulley is gevoelig, maar niet gescheurd. Pijn ontstaat vooral tijdens zware belasting.

Partiële ruptuur

Een deel van de pulley is beschadigd. De vinger blijft meestal goed functioneren, maar zwaar knijpen of klimmen kan pijnlijk zijn.

Volledige ruptuur van één pulley

Een pulley is volledig gescheurd. Afhankelijk van de locatie kan meer bowstringing optreden.

Ruptuur van meerdere pulley’s

Wanneer meerdere belangrijke pulley’s zijn gescheurd kan de buigpees duidelijk van het bot afkomen. Dit is een ernstiger letsel en vraagt om specialistische beoordeling.

De ernst kan niet altijd alleen aan de hoeveelheid pijn worden afgelezen.

Hoe wordt een klimvinger vastgesteld?

De fysiotherapeut, handtherapeut of arts vraagt eerst hoe de blessure is ontstaan.

Tijdens het onderzoek wordt onder andere gekeken naar:

locatie van de pijn;
zwelling;
drukgevoeligheid;
buigkracht van de vinger;
bewegingsvrijheid;
bowstringing;
verschil met de andere hand.

Bij een licht letsel kan lichamelijk onderzoek voldoende zijn.

Wanneer wordt vermoed dat een pulley gedeeltelijk of volledig is gescheurd, kan beeldvorming zinvol zijn.

Wat kunt u direct doen na een klimvinger?

Heeft u tijdens het klimmen plotseling pijn of een knap gevoeld? Stop dan met de zware vingerbelasting.

Probeer niet direct opnieuw dezelfde greep om te testen of het nog lukt.

In de eerste fase kan het verstandig zijn om:

zware crimps te vermijden;
de vinger tijdelijk minder te belasten;
zwelling eventueel kort te koelen;
de vinger binnen de mogelijkheden rustig te bewegen.

Hoeveel bescherming nodig is hangt af van de ernst van het letsel.

Bij duidelijke zwelling, een knap tijdens het ontstaan of zichtbaar bowstringing is beoordeling verstandig.

Fysiotherapie en handtherapie bij een klimvinger

Bij veel pulleyletsels is een conservatieve behandeling mogelijk.

Fysiotherapie of handtherapie richt zich niet alleen op rust, maar vooral op het gecontroleerd herstellen van beweging, kracht en belastbaarheid.

De behandeling kan bestaan uit:

uitleg over het letsel;
bescherming van de pulley;
advies over tape of spalk;
behouden of herstellen van beweeglijkheid;
opbouwen van vingerkracht;
geleidelijke introductie van klimbelasting;
aanpassen van trainingsvolume;
begeleiden van terugkeer naar crimps en kleine grepen.

Te lang volledig ontzien is niet altijd wenselijk. Tegelijkertijd kan te vroeg maximaal belasten het herstel verstoren.

Daarom wordt de belasting stapsgewijs opgebouwd.

Wanneer kan ik weer klimmen?

Dat hangt af van de ernst van de blessure.

Bij een lichte pulley-irritatie kan terugkeer relatief snel mogelijk zijn. Een volledige ruptuur vraagt aanzienlijk meer hersteltijd.

De terugkeer naar klimmen wordt bij voorkeur opgebouwd van:

pijnvrije dagelijkse bewegingen;
lichte krachttraining;
grotere en comfortabele grepen;
gecontroleerde klimtraining;
zwaardere grepen;
uiteindelijk opnieuw crimpbelasting.

Alleen het aantal weken sinds de blessure bepaalt dus niet of u weer volledig kunt klimmen.

Ook pijn, bewegingsvrijheid, kracht en het type pulleyletsel spelen mee.

Veelgestelde vragen over een klimvinger

Wat is een klimvinger?

Welke pulley scheurt het vaakst?

Is een knap altijd een gescheurde pulley?

Kan een gescheurde pulley vanzelf herstellen?

Helpt tape bij een klimvinger?

Wanneer mag ik weer klimmen?

Een klimvinger opgelopen tijdens boulderen of klimmen?

Heeft u tijdens het klimmen een knap gevoeld of blijft uw vinger pijn doen bij knijpen, crimpen of trekken? Onze fysiotherapeuten en handtherapeuten kunnen de functie en belastbaarheid van uw vinger beoordelen en u begeleiden bij een gerichte opbouw naar klimmen.

Wanneer een grotere pulleyruptuur wordt vermoed, adviseren we u over passende aanvullende diagnostiek en specialistische beoordeling.

Plan een afspraak bij B&B Healthcare

Afspraak maken

Over de auteur

Wouter van Beek

Oprichter / fysiotherapeut

Wouter van Beek is afgestudeerd sportfysiotherapeut en oprichter van fysiotherapiepraktijk B&B Healthcare. Bekijk profiel